- Tú Chi, chị họ của con gửi thư về. Chị ấy đã tìm cho con một đám bên nông trường chăn nuôi rồi.
Lý Đông Thăng, cha của Lý Tú Chi, đang ăn cơm thì đành lên tiếng.
Nãy giờ, vợ ông là Lưu Thúy Hoa đã lén đá chân ông dưới gầm bàn mấy lần. Ông cũng chẳng biết phải làm sao khác. Nhìn bát cháo loãng đến mức thấy rõ đáy bát, ông chỉ biết thở dài.
Tú Chi nghe cha nói thì sững người. Nàng biết, chuyện phải đến rốt cuộc vẫn đến.
Nhà nàng hiện có bảy người. Ngoài cha mẹ, nàng còn hai người anh em trai.
Anh cả Lý Kiến Quốc lập gia đình từ năm ngoái, cưới một cô gái cùng làng với mẹ nàng, tên là Lưu Mạn Lệ. Chẳng bao lâu sau, chị dâu sinh được một bé trai, đặt tên Lý Thiên Hựu. Đó là cháu đích tôn đầu tiên trong nhà.
Vì thế, thức ăn ngon trong nhà bấy giờ đều dồn cả cho chị dâu. Nếu không làm vậy, chị ấy sẽ chẳng đủ sữa nuôi con.
Em trai Lý Kiến Quân mới mười ba, mười bốn tuổi, đang tuổi ăn khỏe.
Trong một gia đình trọng con trai, xem nhẹ con gái như thế, sự có mặt của Lý Tú Chi dần trở nên thừa thãi.
Dù nàng vốn là người chịu thương chịu khó, lại tháo vát đảm đang, nhưng gặp lúc mất mùa, rồi thời buổi rối ren thế này, nàng cũng chẳng biết làm gì hơn.
Ngay cả muốn lấy chồng cũng chẳng dễ. Nhà nào nhà nấy còn chẳng đủ gạo ăn, lấy đâu ra lương thực dư dả mà cưới vợ?
Đúng lúc ấy, một người chị họ xa, chẳng biết đã cách nhau mấy đời, gửi thư từ nơi nông trường về. Bức thư ấy khiến cả nhà nàng nảy ra một ý nghĩ khác.
Mắt Lý Tú Chi đỏ hoe. Tối hôm qua, nàng đã lén nghe cha mẹ nói chuyện.
Nàng hiểu, trong cảnh này, quả thật chẳng còn cách nào khác.
Nhà đã thêm một người là thêm một miệng ăn. Lương thực trong nhà thực sự không đủ nữa rồi.
Mẹ nàng Lưu Thúy Hoa nói:
- Tú Chi, chị họ con bảo người chị ấy định mai mối là con trai đội trưởng đội sáu bên nông trường.
Bà ngập ngừng một lát rồi nói tiếp:
- Hắn làm nghề đánh xe ngựa, chỉ là… chỉ là…
- Người ta còn nói, sau khi con gả sang đó, hắn sẽ gửi lương thực về cho nhà mình.
Trong lòng Lưu Thúy Hoa cũng đau như cắt, nhưng bà còn biết làm sao?
Tình cảnh của người mà con gái sắp lấy, bà không sao nói hết thành lời. Hắn không chỉ đầu óc có vấn đề, mà còn bị què, đi lại rất bất tiện.
Nếu không phải vậy, người chị họ xa mấy đời của Tú Chi đâu cần tìm đến nhà họ?
Quan trọng nhất là, sau khi Tú Chi gả sang, nhà trai sẽ gửi cho nhà nàng một trăm cân lương thực tinh và năm mươi đồng bạc.
Người chị họ xa kia tên là Lý Tú Quyên.
Năm 1960, vì không còn đường sống, Tú Quyên phải đến nông trường trên thảo nguyên. Nàng có dung mạo đoan chính, mà đàn ông nơi ấy lại rất khó cưới được vợ. Sau cùng, nàng lọt vào mắt con trai cả của đội trưởng đội sáu, rồi được hắn cưới về nhà.
Bây giờ, người em trai của hắn vì những khuyết tật ấy mà không lấy được vợ. Lý Tú Quyên mới nhớ đến cô em họ xa này, từ đó mới có bức thư gửi về.
Tú Quyên không hề lừa gạt nhà họ Lý. Nàng đã viết rõ ràng mọi chuyện. Dù sao cũng là người thân, chuyện hôn nhân như thế phải nói cho minh bạch.
Mẹ nàng tuy không nói thẳng ra, nhưng Lý Tú Chi vốn thông minh, sao có thể không hiểu?
Hai hàng nước mắt lặng lẽ tràn xuống má.
Anh trai và em trai nàng đều im thin thít. Bọn họ cũng biết cuộc hôn nhân này có ý nghĩa gì.
- Tú Chi, con đừng ép mình. Nếu con không muốn đi thì thôi, nhà mình không đi nữa.
Cuối cùng, Lý Đông Thăng vẫn không nỡ nhẫn tâm.
Đó là con gái ruột của ông!
Nếu chẳng phải đã cùng đường, ai nỡ đẩy con mình vào hố lửa?
Lưu Thúy Hoa nghe chồng nói vậy, lại lén đá ông một cái dưới gầm bàn.
- Ông già này, ông…
Bà nghẹn lời, chỉ có thể thở dài thật sâu.
Sao bà có thể không thương con? Con gái đều là máu thịt từ bụng bà sinh ra.
Lý Tú Chi lấy tay áo lau nước mắt rồi nói:
- Cha, mẹ, con đi.
Cô gái hiền lành ấy cuối cùng vẫn quyết định hy sinh bản thân, đổi lấy cho gia đình một con đường sống.
Người mà chị họ giới thiệu quả thật chẳng ra sao. Nhưng điều quan trọng là cuộc hôn nhân ấy có thể mang về cho nhà nàng chút lương thực.
Chỉ cần đem một trăm cân lương thực tinh đổi lấy lương thực thô, cả nhà nàng sẽ có thể cầm cự qua năm nay.
- Con à… con…
Lý Đông Thăng há miệng hồi lâu, sau cùng chỉ buông một tiếng thở dài.
Ai biết được sau này sẽ ra sao? Biết đâu Tú Chi gả sang đó, lại được sống những ngày tốt đẹp như chị họ nàng thì sao?
Thế là Tú Chi cùng hai cô gái trong làng lên đường đến thảo nguyên núi Kỳ Liên.
Về sau, mỗi khi nhớ lại chuyện này, Tú Chi đều ngậm ngùi khôn tả. Nàng không ngờ quyết định năm xưa lại làm thay đổi cả cuộc đời mình, để nàng gặp được người thật lòng cùng nàng nắm tay đi hết một đời.
Tú Chi chỉ mang theo một chiếc túi nhỏ. Bên trong có một bộ quần áo vá chằng vá đụp, cùng chiếc khăn trùm đầu màu đỏ mà mẹ nàng yêu thích nhất.
Theo lời mẹ nàng kể, chiếc khăn đỏ ấy là vật bà đã mang theo từ ngày lấy chồng.
Ngoài ra, Lưu Thúy Hoa còn chuẩn bị cho con gái ít bánh bột trộn ngũ cốc làm lương khô dọc đường.
Còn bình đựng nước thì nhà nàng chẳng có. Muốn uống nước, nàng chỉ đành tự tìm cách giải quyết trên đường.
Ba cô gái lên đường tìm tương lai ngồi trên một chiếc xe ngựa đi vào thành phố. Họ vẫy tay chào cha mẹ rồi rời khỏi quê nhà.
Hai người kia tên là Lý Huệ Phương và Lý Huệ Quyên, là chị em ruột.
Trước đây, trong nhà họ cũng có người thân đến làm việc ở nông trường. Hai chị em đã nhờ người thân bên đó tìm giúp nhà chồng, giống Tú Chi, đều chuẩn bị gả đi.
Ba người lén đến ga xe lửa. Nhờ một người tốt bụng giúp đỡ, họ trèo lên một toa tàu chở gạch.
Cũng có thể xem như chuyến xe riêng của họ.
Đây là lần đầu cả ba được ngồi tàu hỏa, tiếc rằng đó không phải tàu chở khách.
Gió rét trên toa tàu thốc từng cơn. Hai chị em Huệ Phương chỉ còn cách ôm chặt lấy nhau để sưởi ấm.
Tú Chi lấy chiếc khăn đỏ mẹ đưa ra, dùng cả hai tay giữ chặt rồi quấn lên đầu.
Gió thổi phần phật, khiến nàng trông như cô dâu vừa bị ai đó vén tấm khăn trùm đỏ.
Hai chị em kia vì thế cứ trêu nàng mãi.
Nhưng lúc này Tú Chi nào còn tâm trí đùa cợt?
Nàng biết rất rõ mình sắp phải đối mặt với một người chồng như thế nào ở nông trường.
Một người đàn ông ngờ nghệch, thân thể lại mang khuyết tật.
Dù nàng có siêng năng đến đâu, những ngày tháng sau này cũng đủ khiến người ta đoán được.
Hai chị em kia thì không phải lo chuyện ấy. Người thân của họ đã tìm cho họ hai chàng trai khỏe mạnh trong đội, nghe nói đều là những người làm lụng giỏi giang.
Chỉ vì nhà họ có quá nhiều anh em trai nên mới khó tìm vợ.
Cứ thế, họ khi thì đi xe lừa, khi thì ngồi trên toa tàu chở gạch, sau cùng lại đổi sang xe ngựa. Trải qua bao chặng đường, ba người cuối cùng cũng đến nơi cần đến, nông trường chăn nuôi núi Kỳ Liên.
Lý Huệ Phương và Lý Huệ Quyên vừa đặt chân đến nông trường đã được cô ruột đón đi.
Nơi họ đến là đội một, đội giàu nhất trong cả nông trường. Nghe nói đội một có cuộc sống khấm khá hơn mọi nơi khác.
Tú Chi từ biệt hai chị em, thầm cầu chúc họ gặp may. Ba người còn hẹn nhau, sau này nếu có dịp nhất định phải thường xuyên gặp mặt, giúp đỡ lẫn nhau.
Dù sao họ cũng là người cùng làng, cùng rời quê hương đi tìm đường sống.
- Chị họ, cuối cùng em cũng tìm được chị rồi!
Sau bao ngày dò hỏi, Tú Chi rốt cuộc cũng gặp được người chị họ xa của mình.
Lý Tú Quyên nhìn thấy nàng, sắc mặt lập tức trở nên gượng gạo.
- Tú Chi? Em… đến rồi à…
Thư nàng vừa gửi đi mới được một tháng.
Không ngờ chỉ vài ngày sau, người em chồng vừa què vừa ngờ nghệch của nàng trong lúc đánh xe chở hàng đã sơ ý làm lật xe, bị hàng hóa đè chết.
Nói cách khác, Tú Chi còn chưa kịp gặp mặt người được mai mối thì hắn đã không còn trên đời.
Tai họa ấy xảy ra, cha chồng của Tú Quyên liền cho rằng cô em họ này là kẻ mang điềm gở. Nàng còn chưa đến nơi mà đã khiến con trai ông ta mất mạng.
Chuyện ấy khiến Lý Tú Quyên bị chồng đánh không biết bao nhiêu lần.
Trên thảo nguyên, tư tưởng trọng con trai còn nặng nề hơn ở quê nàng. Tú Quyên vốn là người chạy nạn đến đây, bao năm qua lại chỉ sinh được hai con gái, không sinh nổi con trai. Địa vị của nàng trong nhà thế nào, chẳng cần nói cũng hiểu.
Sau khi chuyện xảy ra vào tháng trước, nàng vốn đã viết thư định ngăn cô em họ đến đây.
Nào ngờ Tú Chi lên đường quá nhanh.
Xem ra, trước khi rời quê, nàng vẫn chưa kịp nhận được bức thư ấy.