Con người vốn sợ bóng tối.
Thuở xa xưa, khi người ta còn đốt rừng làm rẫy, mặt trời vừa khuất núi, hơi thở của cái chết đã len lỏi khắp nơi.
Thú dữ gầm rú từng hồi. Bao nỗi kinh hoàng chưa từng biết đến bủa vây tổ tiên chúng ta đang run rẩy. Không ít người cứ thế bỏ mạng trong đêm tối, chẳng ai rõ nguyên do.
Nỗi sợ ấy đã khắc sâu vào tận gien di truyền.
Lần đầu xuống mỏ, Chu Dương thấy sợ từ tận đáy lòng. Lòng mỏ chật hẹp cũng khiến hắn ngột ngạt, như thể chẳng còn đường thở.
Đó là nỗi bất an bắt nguồn từ sâu thẳm tâm hồn.
Mỏ có ba dạng: giếng đứng, giếng nghiêng và đường hầm ngang.
Giếng đứng đâm thẳng xuống lòng đất, miệng giếng rộng chừng một cái giếng nước.
Trên miệng mỏ dựng một khung sắt đã hơi gỉ. Mấy sợi cáp buộc trên khung, bên dưới treo một sàn nâng trông như thang máy.
Sàn nâng ấy gọi là lồng nâng.
Theo đúng tiêu chuẩn an toàn, lồng nâng phải có vách chắn và lưới sắt bao quanh như thang máy, đề phòng rơi từ trên cao xuống. Muốn chắc ăn hơn, còn phải lắp thêm vài sợi cáp kéo, tạo thành hệ thống bảo vệ hai lớp.
Nhưng mỏ tư nhân đâu thể tuân thủ nghiêm ngặt đến thế. Bốn phía lồng nâng chẳng có gì che chắn, chỉ có mấy sợi cáp và vài tấm ván dày để bám vào, đặt chân lên. Người ta cứ men theo cáp mà xuống.
Khi xuống giếng, áp suất thay đổi đột ngột thường khiến màng nhĩ ù lên, thậm chí đau nhức đến khó tả. Chu Dương còn khổ hơn người khác.
Lần đầu xuống mỏ, dạ dày hắn co thắt liên hồi, nôn sạch bữa sáng.
Nôn hết ra rồi, người hắn mới dễ chịu hơn đôi chút.
………………………………
- Chúng ta phải xuống dưới giếng quay à?
- Ừ, phải xuống giếng.
- Mỏ này sâu bao nhiêu?
- Không sâu lắm, chừng hơn bốn trăm mét thôi.
- Cái gì? Anh nói gì? Chỉ hơn bốn trăm mét thôi á?
- Giếng trước kia tôi làm sâu hơn một nghìn mét…
-…
Trời vừa sáng.
Tia nắng đầu tiên rọi xuống mặt đất.
Đoàn phim Khoáng Đáy cuối cùng cũng khai máy.
Phùng Khải vừa thấy nơi quay cảnh đầu tiên, mắt đã dán chặt vào miệng giếng.
Mặt hắn biến sắc!
Nhìn khung sắt loang lổ gỉ sét cùng mấy sợi cáp đung đưa, hắn vừa kinh ngạc vừa tức giận.
Kinh ngạc vì Chu Dương điên thật rồi, lại định xuống giếng quay phim!
Tức giận vì nhìn cái thứ kia đã biết chẳng an toàn chút nào. Lỡ cáp đứt giữa chừng thì sao?
Quay một bộ phim dở thôi mà, có cần liều mạng đến vậy không?
Mới đến đây mấy ngày, hắn đã nghe nói mỏ bên cạnh hình như bị sập. Dù chưa nghe tin có người chết, ai biết tin tức bên trong đã bị ém nhẹm đến đâu?
- Lỡ chỗ này xảy ra chuyện, chúng ta chạy thoát bằng cách nào?
Phùng Khải nhìn Chu Dương, nghĩ đến đủ chuyện có thể xảy ra mà lạnh cả sống lưng.
Mạng hắn quý hơn Chu Dương nhiều.
Chu Dương có chết cũng chẳng sao!
Nhưng hắn đang gánh trên vai hy vọng của điện ảnh trong nước, tuyệt đối không thể bỏ mạng ở đây!
Chu Dương nhìn miệng giếng một hồi lâu rồi chìm vào im lặng.
Hắn dường như đang cân nhắc thiệt hơn.
- Đạo diễn Chu, chúng ta tự đào một cái hố cũng được, thật sự chẳng cần xuống dưới đâu. Cách quay phim có thiếu gì, muốn tìm chỗ lấy cảnh chẳng lẽ khó đến thế sao? Làm phim chứ đâu phải liều mạng. Lỡ xảy ra chuyện thì ai gánh nổi trách nhiệm!
Thấy Chu Dương như vậy, Phùng Khải bèn ghé sát, hạ giọng khuyên.
Chu Dương vẫn không đáp. Hắn quay sang nhìn những người khác trong đoàn quay phim.
Ai nấy như muốn nói gì đó rồi lại thôi. Tuy không lên tiếng, vẻ mặt họ đã lộ rõ sự phản đối.
Rõ ràng chẳng ai muốn xuống đó.
Quay phim ngay trong lòng mỏ là chuyện quá nguy hiểm.
Khác nào đem mạng ra đánh cược!
Chẳng ai thích liều mạng cả.
- Hơn bốn trăm mét đấy! Chỉ cần xảy ra chút sự cố, tất cả chúng ta đều sẽ bị chôn sống!
-…
- Tôi biết anh đã chọn mỏ này rất kỹ, nhưng ai dám chắc tai nạn sẽ không xảy ra?
-…
- Hơn nữa, đâu phải chỉ xuống giếng một lần. Chúng ta còn phải xuống đó quay liên tục mấy ngày…
-…
Phùng Khải tiếp tục nhỏ giọng khuyên Chu Dương, mong hắn từ bỏ ý định ấy.
Chu Dương nhắm mắt lại.
Cuối cùng, hắn khẽ gật đầu.
- Đạo diễn Phùng, phiền anh quay trước những cảnh trên mặt đất.
- Được! Thế mới phải chứ!
………………………………
- Các tổ chuẩn bị!
- Diễn!
Phùng Khải vừa ra hiệu, cảnh đầu tiên của bộ phim liền bắt đầu.
Cảnh này diễn ra ở khu làm việc bình thường trong mỏ than, chủ yếu xoay quanh ba nhân vật: Đường Triều Dương, Tống Kim Minh và Trương Căn Bảo.
Nội dung quay cũng đơn giản thôi.
Ba người chuyền cho nhau một điếu thuốc.
Ba diễn viên Chung Phát Tài, Triệu Chấn và Trần Song Bảo vốn vẫn hút thuốc với nhau như thế ngay trong mỏ. Với họ, cảnh này chẳng có gì khó, cứ diễn như thường ngày là được.
Nói là quay phim, chi bằng bảo đang ghi hình thì đúng hơn.
Chỉ có điều, máy móc bày biện rình rang hơn một chút.
Đáng tiếc…
Có lẽ vì phải diễn trước ống kính nên cả ba đều không được tự nhiên.
Ngoài ống kính, Phùng Khải đội chiếc mũ nhỏ, tay liên tục ra hiệu.
- Qua!
- Qua!
- Qua! Được rồi, qua!
Hắn làm việc qua loa, cảnh nào quay được là cho qua hết. Đến cả những lỗi quay cơ bản hay diễn viên diễn chưa tới, hắn cũng chẳng buồn chỉnh, cứ để quay một mạch cho xong.
Hay dở thì sao?
Ai thèm quan tâm!
Hắn chẳng bận tâm bộ phim quay ra thế nào. Dù sao tên hắn cũng đâu có được ghi lên đó.
Hơn nữa, trong bụng hắn vốn cho rằng ông chủ mỏ chỉ làm phim cho vui, thậm chí chẳng xem thứ này là phim ảnh.
- Đạo diễn Phùng, động tác này tôi thấy chưa ổn. Phát Tài có vẻ hơi căng thẳng, tôi nghĩ nên sửa lại một chút…
- Không ảnh hưởng.
- Ánh mắt Song Bảo hình như chưa đúng, hơi đờ đẫn…
- Không ảnh hưởng. Tôi thấy ánh mắt ấy lại hợp, rất có nét riêng.
- Tôi nghĩ…
- Đạo diễn Chu, phiền anh tránh sang một bên. Chúng tôi đang tìm góc quay. Với lại, lúc quay mong anh đừng làm phiền, kẻo ảnh hưởng đến trạng thái của mọi người…
-…
-…
Chu Dương đứng trước máy quay nhìn một hồi.
Hắn thấy quay như vậy không ổn, cuối cùng không nhịn được, nêu ra hết câu hỏi này đến câu hỏi khác.
Nhưng ngoài Phùng Khải thỉnh thoảng còn đáp lại đôi câu, chẳng ai buồn để ý đến hắn.
Hắn nói nhiều quá, dần dà đến Phùng Khải cũng mặc kệ.
Hắn cứ đứng đó, rồi vì vướng chỗ mà bị Phùng Khải đuổi ra xa, cuối cùng bị đẩy khỏi khu vực quay.
Chu Dương nhìn đoàn phim.
Hắn như kẻ ngoài cuộc bị cả đoàn gạt ra bên lề, trong lòng đầy điều muốn nói.
Mặt hắn đỏ bừng!
Trong thâm tâm, hắn biết Phùng Khải nói không đúng.
Nhưng hắn chẳng thể phản bác.
Một người ngoài chẳng biết quay phim, cứ đứng trong đoàn chỉ tay năm ngón, chẳng phải sẽ cản trở công việc sao?
Hắn cúi đầu.
………………………………
Chập tối.
Đoàn phim tan ca.
Nhân viên thu dọn rồi xuống núi từ sớm.
Trên núi lạnh buốt, họ không chịu nổi cái rét.
Tiến độ quay phim rất nhanh. Chỉ trong ngày đầu, phần lớn cảnh diễn ra trong mỏ đã quay gần xong.
Chu Dương không biết phim quay ra sao. Hắn chỉ biết cảnh đầu tiên chẳng có lấy một lần quay lại.
Gió núi quả thật lạnh.
Nhưng chưa đến mức không chịu nổi.
Chu Dương không xuống núi, cũng từ chối lời rủ rê của Phùng Khải, rủ hắn đến quán karaoke gần đó uống rượu, ca hát cho khuây khỏa.
Hắn không mấy hứng thú với mấy trò ấy.
Hắn thấy trong lòng không yên.
Chu Dương có lẽ là kiểu người hay tự giằng co với chính mình.
Đã làm thì hoặc không làm, hoặc phải dốc hết sức để làm cho đến nơi đến chốn.
Nếu không…
Hắn sẽ tiếc nuối, sẽ ân hận.
Hắn cảm thấy những cảnh quay hôm nay có vấn đề, nóng lòng muốn xem lại phim.
Đáng tiếc…
Hắn không xem được.
Phùng Khải lấy cớ bản phim mẫu phải qua khâu dựng, bản chưa hoàn chỉnh chẳng có gì đáng xem để từ chối.
- Đạo diễn Chu, tôi nghĩ phim mình quay chưa tốt…
- Đạo diễn Chu… tôi cũng thấy thế. Lúc nãy tôi hơi căng thẳng, bình thường chúng tôi đâu có như vậy…
Trần Song Bảo hút nốt điếu thuốc cuối cùng rồi bước đến trước mặt Chu Dương, vẻ mặt hơi ngượng ngùng.
Triệu Chấn đứng bên kia cũng đi tới. Nghĩ lại những cảnh vừa quay, hắn cũng không hài lòng.
Thật ra, họ nhận ra mình diễn trước ống kính khác hẳn lúc thường.
Dù cũng nghĩ bộ phim này chưa chắc được chiếu, cứ làm cho xong là được, nhưng khi lên hình, họ vẫn cảm thấy diễn chưa tự nhiên. Trong lòng nặng trĩu, lại thêm căng thẳng.
Chu Dương không đáp.
Trước mắt họ, hắn lặng lẽ bước về phía miệng mỏ.
Ráng chiều nhuộm đỏ nửa chân trời.
Hắn nhìn xuống lòng giếng sâu hun hút.
Cứ nhìn mãi như thế.
Trong đầu hắn thấp thoáng hiện lên cảnh phim Giếng Mù cùng nét mặt của các diễn viên.
Rồi lại nhớ đến những gì đã quay hôm nay…
Khác nhau quá xa!
Xa đến mức không thể so sánh.
Hắn cúi đầu.
Lòng dần nặng trĩu.
Nặng mãi, nặng mãi…
…………………………
Hôm sau, mãi đến giữa trưa Phùng Khải mới lên núi.
Tối qua, cả bọn ở quán karaoke chơi đến khuya.
Họ ca hát, nhảy nhót, còn gọi mấy cô gái làm nghề đến uống rượu cùng, vui chơi đến quên trời đất.
Lúc trở về, trời đã gần sáng.
Vừa lên đến núi, họ đã thấy Chu Dương đứng ở đầu đường.
Phùng Khải tươi cười, theo thói quen lên tiếng chào:
- Đạo diễn Chu, anh lên sớm thế? Ha ha…
Chu Dương lặng lẽ nhìn hắn, không đáp một lời.
Hắn cứ đứng im thin thít như khúc gỗ.